Te Reo o Tūhoe he reo kaha

Ko te hui Ahurei tētahi o ngā kaupapa hei whakarauora i te reo o Tūhoe engari ki tā Hemana Waaka tētahi o ngā kaiwhakawā ki ngā tautohe o Tūhoe i tēnei tau mehemea e hiahia tātau kia ora to tātau reo me kōrerohia.

E ora ana te reo o Tūhoe ki konei. Heoi, ko te whānuitanga o te korero mai i te tau mā tahi e tāheke haere te reo o Tūhoe. Ki tā Hemana Waaka, kaiwhakapaoho Māori, “kāre he kiko ki te tuku ō tamariki, mokopuna ki te kōhanga mehemea ka hoki mai ngā mokopuna e korero pākeha ngā mātua koira te wāhi kei te uaua”. Ko te tautohe tētahi o ngā wāhanga nui o roto o te hui Ahurei, ko tōna whainga kia whakatairanga i te reo Māori. Ki ngā tatauranga o Aotearoa mai I te tau tekau mā toru toru tekau mā whitu ira rua paihēneti o te iwi o Tūhoe, toru tekau mā rima mano kei te mōhio ki te korero i te reo Māori.

Mo Tangiora Tawhara, kaiwhakawā tautohetohe, “i roto i ēnei ahuatanga me kī te ahurei a Tūhoe mehemea kei te titiro haere, ā, kei te whakahaere katoa ngā kaupapa o roto o Te Ahurei, kei roto katoa i te reo”. Mo te motu, tekau mā waru ira whā paihēneti o te iwi Māori e mōhio ki te korero i te reo. .

Heoi mo Tūhoe he toru tekau mā whitu ira rua kē, nui ake ki tērā o te motu. Mo Tangiora Tawhara me kaha kē tātau ki te hiki i te hunga kore mōhio ki te korero i te reo Māori “Ko te tino korero hei hoatu ki ngā whānau o roto o Tūhoe ko ngā pākeke, ko ngā koroua, kuia, kei a rātou e pupuri i tērā taonga engari kia kaha te whāngai ki o rātou mokopuna, tamariki ki ngā tuarua nē me kaha rātou ki te korero i ngā wā katoa” ki tā Tawhara. Mo Tūhoe ka noho tonu te ahurei hei papa whakatairanga i to rātou reo motuhake.